Herken fraude
voordat er geld weggaat.

De truc

Een radeloze stem die precies klinkt als je kleinkind belt op: er is een ongeluk gebeurd of een arrestatie, en de borg moet meteen worden betaald. Daarna neemt een zogenaamde advocaat of agent het gesprek over. De stem komt uit een AI-programma dat is gevoed met video's van sociale media.

Wat helpt

Als jullie in de app verbonden zijn, heeft je kleinkind een eigen code van drie woorden, die standaard elke dag wisselt. Je vraagt naar die code en vergelijkt het antwoord met wat jouw app voor je kleinkind toont. Wie alleen een gekloonde stem heeft, kent deze woorden niet.

De truc

"Mam, ik heb een ongeluk gehad. De ambulance is er, je moet nu de bank bellen en een overboeking goedkeuren." De stem van je kind is gekloond uit één enkel spraakbericht. De beller kent de naam van je partner, jullie auto en jullie gewoontes, omdat hij alles van sociale media bij elkaar heeft gezocht.

Wat helpt

Richt de verbinding in als er niets aan de hand is. Bij een noodgeval vraag je naar de actuele code voordat je geld overmaakt, en wie die niet kan noemen, krijgt geen overboeking.

De truc

Oplichters bouwen weken of maanden aan een relatie, vaak met door AI gemaakte profielfoto's, gekloonde stemmen en vervalste videogesprekken. Pas als het vertrouwen groot genoeg is, komt er ineens een crisis waarvoor dringend geld nodig is.

Wat helpt

Een verbinding bewijst niet wie iemand echt is. Ze laat wel zien of je nog met dezelfde persoon praat die haar met jou heeft ingericht. Kan de ander in een videogesprek de eigen code niet noemen, of weigert hij of zij vanaf het begin een verbinding, neem dat dan als waarschuwing.

De truc

Een spraakbericht of videogesprek lijkt van de CEO te komen: er moet vanavond nog een betaling de deur uit, en de zaak is vertrouwelijk. Stem en gezicht zijn vals maar nauwelijks van echt te onderscheiden, en de bijgevoegde geheimhoudingsverklaring ziet er echt uit.

Wat helpt

Spreek af dat geen betaling wordt goedgekeurd zonder de actuele code van de leidinggevende die haar autoriseert. De codes gaan nooit per e-mail of chat, want iedereen leest de eigen code af in de eigen app en noemt die in het gesprek.

De truc

Ook complete vergaderingen zijn na te maken, met bekende gezichten en stemmen die live worden gegenereerd. De nepdeelnemers praten over echte bedrijfszaken die ze uit openbare bronnen halen, en vragen aan het eind om een overboeking, een contractwijziging of vertrouwelijke gegevens.

Wat helpt

Aan het begin van elk gesprek over geld of vertrouwelijke gegevens noemt iedere deelnemer zijn code. Dat kost een halve minuut, en wie geen geldige code kan noemen, doet niet mee aan de beslissingen.

De truc

Een bericht dat van je belangrijkste klant lijkt te komen, vraagt je de bankgegevens voor toekomstige facturen te wijzigen, een levering om te leiden of een wijzigingsopdracht meteen goed te keuren. Het afzenderadres verschilt maar één letter, en de schrijfstijl klopt omdat de tekst op basis van echte correspondentie is gemaakt.

Wat helpt

Ben je verbonden met je belangrijkste klanten, dan controleer je elke grote wijziging met de code voordat je die doorvoert. Klopt de code niet, dan bel je terug op een nummer dat je al kende.

De truc

"Goedemiddag, u spreekt met de fraudeafdeling van uw bank. We zien verdachte transacties en moeten uw gegevens controleren." De beller kent je naam, een deel van je rekeningnummer en je laatste transacties, omdat die gegevens uit een eerder datalek komen. Hij vraagt je een zogenaamd veilige overboeking goed te keuren, je pas aan een koerier mee te geven of een beveiligingsapp te installeren.

Wat helpt

Gebruikt je bank Trusted Codes, dan zet de medewerker voor het gesprek haar Beacon aan en noemt ze de code als je erom vraagt. Je vult die in op verify.trusted.codes en ziet of hij op dat moment geldig is en voor welke bank ze werkt. Bevestigt de pagina de code niet, behandel het dan als een fraudepoging.

De truc

"Hoi, met IT. We zien vreemde inlogpogingen op je account. Bevestig even je inloggegevens en geef me toegang op afstand, dan beveilig ik het." Veel medewerkers doen het, omdat ze niet buitengesloten willen worden en de beller precies klinkt als iemand van hun eigen IT-afdeling.

Wat helpt

Helpdeskmedewerkers zetten hun Beacon aan als ze collega's bellen. Spreek intern af dat niemand inloggegevens geeft of toegang op afstand verleent voordat de code van de beller is gecontroleerd. Wie geen code kan noemen, wordt teruggebeld op het bekende interne nummer.

De truc

"U spreekt met de Belastingdienst. U heeft een belastingschuld en er is een arrestatiebevel tegen u uitgevaardigd. Bel binnen een uur terug, anders sturen we de politie." Zulke telefoontjes spelen in op angst voor de overheid, zodat mensen betalen voordat ze nadenken.

Wat helpt

Een overheidsinstantie die Trusted Codes gebruikt, laat haar medewerkers bij uitgaande gesprekken een Beacon aanzetten. Burgers controleren de genoemde code gratis in de browser op verify.trusted.codes, zonder app en zonder account.

De truc

"U spreekt met uw huisartsenpraktijk, we moeten uw afspraak verzetten. Kunt u even uw geboortedatum en uw BSN bevestigen?" Als het telefoontje van de praktijk of de apotheek lijkt te komen, geven veel patiënten zulke gegevens zonder vragen, omdat de aanleiding aannemelijk klinkt.

Wat helpt

Huisartsen en apotheken die Trusted Codes gebruiken, geven hun personeel een Beacon voor telefoontjes naar patiënten. Voordat je persoonlijke of medische gegevens bevestigt, vraag je naar de code en controleer je die op verify.trusted.codes.

De truc

"U spreekt met Microsoft Support. Uw computer is besmet met een gevaarlijk virus en uw bankgegevens lopen gevaar." De beller krijgt het slachtoffer zover dat die toegang op afstand geeft, installeert dan malware en plundert rekeningen of rekent geld voor een zogenaamde virusverwijdering.

Wat helpt

Microsoft zegt zelf dat het klanten niet ongevraagd belt, dus zo'n telefoontje is altijd verdacht. Gebruikt je IT-leverancier Trusted Codes, dan kan de monteur je een Beacon-code geven die je op verify.trusted.codes controleert voordat je iemand toegang tot je computer geeft.

De truc

De inloggegevens van een echte medewerker zijn gestolen. De aanvaller gebruikt diens e-mail- of chataccount om collega's te berichten of te bellen, wachtwoorden te laten resetten of om vertrouwelijke informatie te vragen. Omdat het account echt is, valt er bij het inloggen niets op, en het interne nummer klopt ook.

Wat helpt

Een Beacon-code ontstaat in de Trusted Codes-app op de telefoon van de medewerker en geldt alleen zolang diens sessie loopt. Wie alleen het e-mail- of chataccount heeft overgenomen, kan de actuele code dus niet noemen, en collega's merken dat er iets niet klopt.

De truc

Iemand aan je deur of bij de ingang van het gebouw zegt dat hij bezorger, monteur van het energiebedrijf of conciërge is. Eenmaal binnen kijkt hij rond, neemt pakketten mee of plaatst bewakingsapparatuur. Vaak heeft een telefoontje de levering vooraf aangekondigd, zodat je niet argwanend wordt.

Wat helpt

Verwacht je bezoek, dan maak je in de app een gastcode aan en stuur je die naar de echte dienstverlener. Aan de deur vraag je naar die code, en alleen wie hem van jou heeft gekregen, kan hem noemen.

De truc

"Ik ben bij uw buren aan het werk en zag dat uw dak beschadigd is. Als ik het vandaag niet repareer, kost het u drie keer zoveel." De zogenaamde vakman zet druk, laat geen bewijs zien en wil vooraf contant betaald worden. Daarna wordt het werk slecht of helemaal niet gedaan.

Wat helpt

Een bouw- of installatiebedrijf dat Trusted Codes gebruikt, kan je ter plekke een gastcode uit zijn bedrijfsaccount sturen. Op verify.trusted.codes zie je zonder app wie de code heeft gemaakt en bij welk bedrijf die persoon hoort. Weigert iemand deze controle, laat hem dan niet binnen.

De truc

Oplichters mengen zich in het e-mailverkeer met een leverancier, via een gehackte mailbox of een bijna identiek domein, en sturen een factuur met nieuwe bankgegevens. Logo, factuurnummer en bedrag kloppen. Alleen het rekeningnummer is anders.

Wat helpt

De leverancier verzegelt zijn facturen als bestand. Voordat je betaalt, sleep je de ontvangen pdf naar de controlepagina van het zegel, en je browser vergelijkt hem met het verzegelde origineel. Is er ook maar één teken veranderd, bijvoorbeeld in het IBAN, dan mislukt de controle. Registreer de leverancier als je zakenpartner, dan verzegelt hij zijn facturen zonder eigen abonnement.

De truc

Wie toegang heeft tot de mailbox van een leverancier, kan zendingen omleiden, afleveradressen wijzigen of bestellingen onderscheppen. Zulke aanvallers blijven vaak maandenlang onopgemerkt, omdat ze hun instructies schrijven in de toon van de echte correspondentie.

Wat helpt

Verzegel officiële instructies, bestellingen en verzenddocumenten. Een instructie zonder geldig zegel wordt niet uitgevoerd, en jullie vragen het na bij de leverancier via een contactpersoon die jullie al kennen.

De truc

Een AI schrijft in een paar seconden een e-mail in de stijl van een bepaalde leidinggevende: "Wil je dit persoonlijk regelen en er verder niemand bij betrekken?" Zulke berichten komen door spamfilters en spelen in op gezag en tijdsdruk om de gewone goedkeuringsroute over te slaan.

Wat helpt

De leidinggevende verzegelt belangrijke instructies in de eigen app, en de handtekening ontstaat op het eigen apparaat. De controlepagina laat zien wie het bericht heeft verzegeld en toont de oorspronkelijke tekst, die je vergelijkt met wat je hebt ontvangen. Een vervalste e-mail heeft geen zegel op naam van die persoon.